Truy cập nội dung luôn

 

TOÀN NGÀNH GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN BÌNH ĐẠI THI ĐUA "ĐỔI MỚI SÁNG TẠO TRONG DẠY VÀ HỌC"

Hình ảnh Hình ảnh

Slideshow Image 1 Slideshow Image 1

Video Video

Tất cả videos
videso(02-11)

Thống kê truy cập Thống kê truy cập

  Đang truy cập : 1
  Hôm nay: 9
  Tổng lượt truy cập: 9410

Chi tiết tin

Giáo dục lạc đường, văn hóa lạc trôi vì đâu nên nỗi?
21/12/2017

Hiện nay có những vấn đề liên quan đến dân tộc và đất nước rất đáng lo, đáng bàn nhưng lại không có hoặc rất ít người chịu bàn và dám bàn;

LTS: Nhà giáo Nguyễn Trọng Bình từ Cần Thơ gửi tới Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam bài viết mới, chia sẻ góc nhìn của mình xung quanh một số vấn đề nổi cộm trong giáo dục và văn hóa, biểu hiện trên truyền thông gần đây.

Tòa soạn trân trọng giới thiệu đến quý bạn đọc bài viết này. Văn phong và nội dung bài viết thể hiện quan điểm của tác giả.

1. Sơn Tùng, Chi Pu cho vào; Nam Cao, Chí Phèo loại ra

Những ngày gần đây, liên quan đến vấn đề giáo dục nói chung và môn Văn trong nhà trường nói riêng có hai sự kiện làm tôi cứ suy nghĩ mãi. 

Một là, việc anh Nguyễn Sóng Hiền - một nghiên cứu sinh ở Australia - đề xuất nên loại truyện ngắn Chí Phèo ra khỏi chương trình giáo dục phổ thông vì theo anh nếu học sinh học tác phẩm này sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến tâm sinh lý của các em về sau. 

Ảnh minh họa đề thi "lạc trôi" chụp màn hình phóng sự của VTV.vn.

Hai là, việc một số trường phổ thông trên cả nước khi ra đề thi môn Văn theo hướng “mở” đã đưa những sự kiện liên quan đến một số nhân vật trong làng giải trí hiện nay như Sơn Tùng, Chi Pu…cho các em học sinh trình bày quan điểm và nhận thức của mình. 

Ở góc nhìn văn hóa, đặt hai sự kiện gần nhau, tôi thấy có gì đó rất không ổn trong tư duy và nhận thức của những người tạo ra hai sự việc trên. 

Hãy thử đặt câu hỏi tại sao cùng liên quan đến vai trò giáo dục của môn Văn trong nhà trường phổ thông, nhưng có người đòi loại bỏ truyện ngắn Chí Phèo của nhà văn Nam Cao ra vì sợ ảnh hưởng xấu đến việc hình thành nhân cách của các em nếu tiếp xúc quá sớm với nhân vật Chí Phèo trong tác phẩm này; 

Còn người thì không ngần ngại đưa vào những cá nhân đang hoạt động trong môi trường giải trí vốn rất phức tạp và đầy thị phi mà không sợ những chuyện này sẽ tác động rất nhanh chóng đến các em học sinh? 

Nói khác đi, nếu phải nói về cái nguy cơ gây ra những tác động tiêu cực đến tâm sinh lý lứa tuổi của các em học sinh thì cái nguy cơ của việc “tiếp xúc” với các nhân vật như Sơn Tùng, Chi Pu… sẽ lớn hơn nhiều so với việc “tiếp xúc” với hình tượng nhân vật Chí Phèo trong truyện ngắn cùng tên của nhà văn Nam Cao. 

Bởi không phải thời gian qua, các phương tiện truyền thông đã phản ánh tình trạng một bộ phận giới trẻ vị thành niên do chưa có những trải nghiệm cần thiết nên đã có những hành vi thái quá như khóc lóc, vật vã, hôn lên ghế thần tượng vốn là những nhân vật trong làng giải trí đó sao? 

Thậm chí, đã có những bạn trẻ còn lên tiếng mắng chửi cha mẹ, dọa tự tử khi cha mẹ không cho tiền để đi xem thần tượng mình biểu diễn…

Có lẽ nào, cùng chung một mục đích giáo dục nhưng Sơn Tùng, Chi Pu... thì thoải mái đưa vào, còn Nam Cao, Chí Phèo thì đòi loại ra? 

2. Không thể không bàn

Khi anh Sóng Hiền đề xuất loại bỏ truyện ngắn Chí Phèo ra khỏi chương trình môn văn lớp 11, gần như ngay lập tức Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết – Tổng chủ biên “Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể mới” có phát biểu rằng “đó là ý kiến non nớt, thô thiển, không đáng bàn”

Cá nhân tôi, sau khi đọc toàn bộ bài viết của anh Nguyễn Sóng Hiền cũng rất đồng tình với nhận định của Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết, nhưng chỉ là đồng tình một nửa. 

Vì theo tôi, ý kiến của anh Hiền tuy là “non nớt và thô thiển” thật, nhưng nó vẫn là ý kiến rất đáng bàn.

Thậm chí phải bàn cho ra lẽ, bàn cho tới nơi tới chốn vì dù muốn dù không đây còn là một sự thật đang tồn tại trong xã hội ta hiện nay. 

Bởi tôi tin không chỉ mỗi anh Hiền mà còn nhiều người khác nữa cũng có suy nghĩ và nhận thức tương tự. 

Chắc chúng ta vẫn chưa quên sự việc diễn ra trước đó không bao lâu, ca khúc “Con đường xưa em đi” của cố nhạc sĩ Châu Kỳ bị cấm lưu hành vì có người (tuy cũng mang danh nhạc sĩ hẳn hoi) bảo rằng:

Ca khúc này “có vấn đề về mặt tư tưởng” nên nếu cho phổ biến ca khúc này “sẽ khiến cho một bộ phận giới trẻ phân tâm, lo lắng”

Thậm chí có người còn cật vấn rằng: “con đường xưa em đi”, “chiến trường anh bước đi là con đường nào, chiến trường nào?”.

Đây là một cách tiếp cận tác phẩm nghệ thuật cũng thô thiển và non nớt không khác gì cách hiểu tác phẩm Chí Phèo mà anh Sóng Hiền đề xuất loại ra.

Tương tự như vậy, việc một số trường phổ thông đưa vào đề thi môn Văn các nhân vật là các các sĩ, diễn viên trong làng giải trí hiện nay cũng là một sự thật cần được xem xét một cách nghiêm túc và thấu đáo. Vì sao như vậy?  

Có thể thấy, khi lý giải về việc đưa các ca sĩ diễn viên như Sơn Tùng, Chi Pu vào đề thi môn Văn, một số thầy cô giáo cho rằng đề thi như thế sẽ mang tính “thời sự”, “thực tế” nên sẽ gần gũi với các em học sinh hơn.

Đặc biệt là qua việc ra đề như thế sẽ giúp rèn luyện những kỹ năng, phẩm chất; biết vận dụng những kiến thức đã học để xử lý những vấn đề trong đời sống… 

Trên bình diện lý thuyết, lập luận trên thoạt mới nghe có vẻ rất hợp lý. 

Nhưng nếu ngẫm kỹ lại sẽ thấy không hẳn là như vậy. 

Hình như các thầy cô giáo đã quá chủ quan, vì thực ra việc hình thành kỹ năng hay phẩm chất cho các em học sinh là vấn đề không hề đơn giản. 

Ảnh minh họa đề thi Ngữ văn khai thác đề tài giải trí, nguồn: chụp màn hình phóng sự của VTV.vn.

Kỹ năng và phẩm chất của một cá nhân chỉ có thể hình thành và phát triển trong cả quá trình giáo dục (cả nhà trường lẫn gia đình và xã hội) rất lâu dài và nó phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố. 

Thế nên, nếu chỉ qua một hai đề thi bàn về một vấn đề mang tính thời sự nào đó của xã hội thì chưa nói lên được điều gì cả. 

Và trong điều kiện và môi trường dạy học của chúng ta hiện nay, tôi e là tất cả sự trình bày của các em cũng chỉ là những lời phát biểu suông để các thầy cô cho điểm mà thôi. 

Điều quan trọng là khi bước ra xã hội các em có thực hành, có sống đúng với những gì các em đã nói trong bài thi của mình hay không? 

Giáo dục gắn với thực tế cuộc sống là đúng. Nhưng nhất định phải có sự tìm hiểu và chọn lọc kỹ lưỡng, thận trọng những vấn đề, những sự kiện trong đời sống thực tế.

Không thể tùy tiện, cái gì của thực tế cũng mang vô. Như thế có khi sẽ trở thành lợi bất cập hại.

Đến đây, có thể nói một khi Chí Phèo – một tác phẩm (có tính ổn định về văn hóa) của một nhà văn được công nhận về tài năng và vị trí trong nền văn học nước nhà lại bị đề nghị loại ra;

Còn Sơn Tùng, Chi Pu...- những cá nhân cho đến thời điểm này chẳng biết như thế nào - lại được ồ ạt đưa vào, có người còn cho đó là sự “sáng tạo” thì đúng là một nghịch lý đáng buồn. 

Ở góc nhìn văn hóa, phải chăng đây cũng là một trong những chỉ dấu cho thấy đang có sự nhầm lẫn tai hại về những giá trị của cuộc sống; một sự “bất thường”trong nhận thức của con người trong xã hội hôm nay? 

Hay nói như nhà nghiên cứu Nguyễn Trần Bạt là có khi nào “chúng ta đang chểnh mảng trong việc giáo dục đạo đức cho nên các hiện tượng vô đạo đức đã lẻn vào đời sống của nhà trường và đời sống của xã hội" lúc nào không hay? 

Và đây là gì nếu không phải là sự “lạc đường” của giáo dục như cách nói của Giáo sư Hoàng Tụy năm nào?

Tin từ Sở Giáo dục Tin từ Sở Giáo dục

Văn bản liên thông

 CV số 2790_KT V/v yêu cầu triển khai Chương trình “Sóng và máy tính cho em”
 QUYẾT ĐỊNH Về việc thành lập các Đoàn đánh giá ngoài trường mầm non
 QUYẾT ĐỊNH Về việc thành lập các Đoàn đánh giá ngoài trường tiểu học
 CV số 2758_VP V/v triển khai tiêm vắc xin phòng Covid-19 cho học sinh bậc trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh
 CV số 2736_VP V/v triển khai kế hoạch tiêm vắc xin phòng Covid-19 cho học sinh từ 12-17 tuổi
 CV số 2730_VP V/v đề xuất cá nhân xét tặng danh hiệu Công dân Đồng Khởi tiêu biểu và Công dân Đồng Khởi danh dự
 CV số 2729_KHTC V/v hướng dẫn trích chuyển, quyết toán kinh phí và thực hiện khám bệnh, chữa bệnh công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu trong các cơ sở giáo dục công lập.
 Quyết định số 2706/QĐ-UBND v/v tặng danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cấp tỉnh" (Kỳ 2019-2021 năm học 2020-2021 của ngành giáo dục và đào tạo cho 33 cá nhân)

Liên kết Liên kết

Bình chọn Bình chọn